Veel beleggers herkennen dit moment.
Een aandeel staat bijvoorbeeld 30% of 40% in de plus. Je denkt:
Misschien moet ik mijn winst maar nemen voordat het weer daalt.
Het voelt verstandig om winst veilig te stellen. Toch blijkt in de praktijk dat beleggers hun beste aandelen vaak te vroeg verkopen. Daardoor missen ze soms een groot deel van het rendement dat daarna nog volgt.
Dit gedrag is geen uitzondering. Sterker nog: het is een van de meest voorkomende fouten die beleggers maken.
In dit artikel bekijken we waarom dat gebeurt en wat je ervan kunt leren.
Winst nemen voelt veilig
Wanneer een aandeel stijgt, ontstaat er vaak een nieuw soort onzekerheid. De winst staat nog niet vast zolang je het aandeel niet verkoopt.
Veel beleggers denken daarom:
- Wat als de koers weer daalt?
- Misschien moet ik mijn winst veiligstellen.
- Beter een kleine winst dan helemaal niets.
Dit gevoel is heel menselijk. Ons brein is namelijk sterk gericht op het vermijden van verlies. Zodra we winst hebben opgebouwd, willen we die beschermen.
Verkopen geeft dan een gevoel van controle.
Maar juist dat gevoel kan ertoe leiden dat beleggers hun beste aandelen te vroeg verkopen.
Dat gedrag heeft vaak minder te maken met analyse dan met emotie. In de psychologie van beleggen zie je bijvoorbeeld dat beleggers verlies sterker ervaren dan winst, waardoor beslissingen vaak worden gestuurd door gevoel.
Het probleem: sterke bedrijven blijven vaak groeien
Veel succesvolle bedrijven groeien jarenlang door.
Denk bijvoorbeeld aan bedrijven als:
- Microsoft
- Visa
- LVMH
- ASML
Deze bedrijven hebben sterke concurrentievoordelen en weten hun winst vaak lange tijd te laten groeien.
Wanneer beleggers zo’n aandeel na een eerste stijging verkopen, missen ze mogelijk een groot deel van de verdere groei.
Een aandeel dat bijvoorbeeld:
- eerst 30% stijgt
- daarna nog eens 200% stijgt
kan uiteindelijk een van de belangrijkste rendementstrekkers in een portefeuille worden.
Maar alleen als je het aandeel ook lang genoeg vasthoudt.
De disposition bias
Het te vroeg verkopen van winnaars is een bekend verschijnsel in de gedragsfinanciering. Dit wordt de disposition bias genoemd.
De disposition bias beschrijft het gedrag waarbij beleggers:
- winnaars te snel verkopen
- verliezers te lang vasthouden
Dat lijkt misschien vreemd, maar psychologisch is het goed te verklaren.
Winst nemen voelt goed en geeft een gevoel van succes. Een verlies nemen voelt juist pijnlijk.
Daardoor ontstaat een patroon waarbij beleggers geneigd zijn om hun winnaars te verkopen en hun verliezers langer vast te houden in de hoop dat ze herstellen.
Op lange termijn kan dit juist het rendement drukken.
Veel beleggers verkopen hun winnaars omdat ze denken dat de koers binnenkort weer zal dalen. Daarna ontstaat vaak opnieuw dezelfde vraag: is dit het juiste moment om in te stappen?
De kracht van een paar uitzonderlijke aandelen
Op de beurs komt een groot deel van het rendement vaak van een relatief klein aantal bedrijven.
Veel aandelen presteren gemiddeld. Sommige blijven jarenlang vlak. Maar een beperkt aantal bedrijven groeit uitzonderlijk sterk.
Wanneer je een van die bedrijven in portefeuille hebt, kan het juist verstandig zijn om het aandeel niet te snel te verkopen.
Het kan namelijk een van de aandelen zijn die op lange termijn een groot verschil maken voor je totale rendement.
Koersstijging betekent niet automatisch dat een aandeel duur is
Een andere reden waarom beleggers winnaars verkopen, is de gedachte dat een aandeel na een stijging automatisch duur wordt.
Maar een hogere koers betekent niet altijd dat een aandeel overgewaardeerd is.
Wanneer een bedrijf zijn winst en omzet blijft laten groeien, kan ook de waarde van het bedrijf blijven stijgen.
Een aandeel kan daarom jarenlang omhoog bewegen zonder dat de waardering per se onrealistisch wordt.
Succesvolle beleggers kijken daarom niet alleen naar de koers, maar vooral naar de kwaliteit en groei van het bedrijf.
Veel beleggers verkopen een aandeel zodra de koers flink is gestegen. Toch zegt een hogere prijs niet automatisch dat een aandeel te duur is. In de Buffett-strategie speelt juist het verschil tussen prijs en waarde een belangrijke rol.
Wanneer verkopen wél logisch kan zijn
Dat betekent natuurlijk niet dat je nooit moet verkopen.
Er zijn situaties waarin verkopen wel degelijk logisch kan zijn. Bijvoorbeeld wanneer:
- de fundamentele kwaliteit van het bedrijf verslechtert
- het bedrijfsmodel structureel verandert
- de waardering extreem hoog wordt
- het aandeel een te groot deel van je portefeuille vormt
In dat geval kan het verstandig zijn om je positie te verkleinen of te verkopen.
Maar het verschil zit in de reden van verkoop. Verkoop je omdat het bedrijf minder aantrekkelijk wordt, of verkoop je vooral omdat je winst wilt veiligstellen?
Aandelen verkopen is meestal geen kwestie van het perfecte moment kiezen, maar van het beoordelen van het bedrijf zelf. Veel langetermijnbeleggers verkopen pas wanneer de fundamentele kwaliteit van een onderneming verslechtert, de waardering extreem hoog wordt of wanneer een aandeel een te groot deel van hun portefeuille vormt.
Zolang een bedrijf blijft groeien en zijn concurrentievoordeel behoudt, kan het juist verstandig zijn om geduldig te blijven en niet te verkopen puur vanwege korte termijn koersschommelingen.
Lange termijn denken helpt vaak
Veel succesvolle beleggers proberen hun beslissingen minder te laten beïnvloeden door korte termijn koersbewegingen.
In plaats daarvan kijken zij naar vragen zoals:
- groeit het bedrijf nog steeds?
- blijft het concurrentievoordeel bestaan?
- blijft het management goede beslissingen nemen?
Zolang het bedrijf goed blijft presteren, kan het soms verstandiger zijn om het aandeel gewoon te laten staan.
Geduld kan daarbij een belangrijke rol spelen.
Warren Buffett laat goed zien hoe belangrijk geduld kan zijn bij beleggen. Berkshire Hathaway kocht eind jaren tachtig een groot belang in Coca-Cola. In plaats van na een eerste koersstijging winst te nemen, hield Buffett het aandeel jarenlang vast. Inmiddels heeft deze investering niet alleen een enorme waardestijging opgeleverd, maar ook miljarden aan dividend. Het voorbeeld laat zien dat sterke bedrijven soms juist het meeste rendement opleveren wanneer beleggers ze lang laten staan en niet te snel verkopen. Lees hier alles over de Warren Buffett strategie
Conclusie
Het te vroeg verkopen van winnaars is een veelvoorkomende fout onder beleggers.
Winst nemen voelt veilig, maar kan er ook toe leiden dat je een groot deel van het toekomstige rendement misloopt.
Sterke bedrijven kunnen namelijk jarenlang blijven groeien.
Daarom proberen veel succesvolle beleggers minder te focussen op de korte termijn koers en meer op de lange termijn kwaliteit van het bedrijf.
Geduld blijkt daarbij vaak een belangrijke eigenschap voor beleggers.
Veelgestelde vragen over winst nemen bij aandelen
Veel beleggers vragen zich af wanneer je een aandeel beter kunt vasthouden en wanneer winst nemen logisch is. Hieronder vind je de belangrijkste vragen en antwoorden over het te vroeg verkopen van winnaars.
Waarom verkopen beleggers hun winnaars vaak te snel?
Veel beleggers willen hun winst veiligstellen zodra een aandeel flink is gestegen. Het idee dat een koers weer kan dalen, voelt ongemakkelijk. Door te verkopen wordt de winst definitief. Dat gevoel van zekerheid zorgt ervoor dat beleggers hun winnaars vaak eerder verkopen dan rationeel nodig is.
Is winst nemen bij aandelen verkeerd?
Winst nemen is op zichzelf niet verkeerd. Soms kan het verstandig zijn om een positie te verkleinen, bijvoorbeeld wanneer een aandeel extreem duur is geworden of een te groot deel van je portefeuille vormt. Het probleem ontstaat vooral wanneer beleggers verkopen uit angst voor koersschommelingen, terwijl het bedrijf zelf nog steeds sterk presteert.
Hoe herken je een aandeel dat je beter kunt vasthouden?
Veel langetermijnbeleggers kijken vooral naar de kwaliteit van het bedrijf. Zolang een onderneming blijft groeien, sterke winstcijfers laat zien en een duidelijk concurrentievoordeel heeft, kan het verstandig zijn om geduldig te blijven. In dat geval kan een stijgende koers juist een teken zijn dat het bedrijf goed presteert.
Waarom houden beleggers verliezende aandelen vaak langer vast?
Beleggers vinden het psychologisch moeilijk om verlies te accepteren. Zolang een aandeel niet wordt verkocht, voelt het verlies nog niet definitief. Daardoor blijven beleggers soms hopen dat de koers weer herstelt. Dit gedrag staat bekend als de disposition bias.
Hoe voorkom je dat je te vroeg verkoopt?
Veel beleggers proberen vooraf duidelijke regels voor zichzelf te bepalen. Ze verkopen bijvoorbeeld alleen wanneer de fundamentele kwaliteit van een bedrijf verslechtert of wanneer de waardering extreem hoog wordt. Door beslissingen te baseren op analyse in plaats van emoties, wordt de kans kleiner dat een aandeel te vroeg wordt verkocht.
Disclaimer: De informatie in dit artikel is bedoeld voor educatieve doeleinden en vormt geen individueel advies. Beleggen en financiële keuzes brengen risico’s met zich mee. Raadpleeg altijd een erkend financieel adviseur of belastingdeskundige voor je persoonlijke situatie.